اوجلان، آپو، پ ک ک و زیر مجموعه هایش، پدیده چند وجهی و شگفت انگیزی اند! یک جریان تاریخی که از ستم و فجایع عظیم فاشیسم ترک بر مردم در کردستان ترکیه همواره تغذیه کرده است، یک سازمان و رهبری پراگماتیست، مسلح، به موقع "پارلمانتاریست" و به موقع "تروریست"، یک سکت و فرقه مذهبی در بسته بندی حزب "کارگران"، مبتکر عملیات های "انتحاری زنانه"، متهم به اخاذی های سیستماتیک از مردم و "پول شویی" های بزرگ، جریانی که همیشه وزن فعالیت های مخرب اش بر شانه های احزاب ناسیونالیست کرد در منطقه سنگینی کرده است.
تاریخ پ ک ک، سیر عروج و افول آن در ترکیه و سوریه و زیر مجموعه هایش در ایران و عراق، مذاکرات و سازش ها و تخاصم ها و قهر و آشتی هایش با دولت های مختلف در منطقه و در ترکیه، بی تردید مهم است و موضوع کار محققان زیادی قرار گرفته است. این مطلب در مورد تاریخ این جریان و افول و عروج هایش، نیست. در مورد داعیه های امروز آن در حل معضلات "مسئله کرد" در ایران و عراق و سوریه و ترکیه و نتیجتا شرکت در حل معضلات جهانی است. این سیاست ادامه سازش ها و مذاکرات و تخاصمات و آشتی های چهل ساله گذشته این سازمان و رهبری آن نیست. سیاست امروز بشدت و به روشنی رنگ "امروزی" دارد و بر بستر معضلات منطقه ای و جهانی شکل گرفت است. از این زاویه، "جدید" است.
پس از دگردیسی سریع اخیر"پ ک ک" از یک سازمان نظامی مسلح به گروه جدید متکی به "صلح و جامعه دموکراتیک" که نسبت به طول عمر آن تردید های جدی وجود دارد، این جریان و شخص "آپو" وظیفه تاریخی، منطقه ای وجهانی برای خود قائل شده اند.
موقعیت و جایگاهی که "احمد حسین الشرع"، همان "ابومحمد الجولانی" در سوریه پیدا کرد و نردبانی که او از آن "بالا رفت" به "آپو" راه را نشان داد! دگردیسی سریع و "معجزه آسا" و "موفقیت آمیز" جولانی از "امیر هیئت تحریر شام" و"رهبری جبهه النصره، شاخه القاعده در سوریه" به "ریاست دولت انتقالی سوریه" و" نوزدهمین رئیسجمهور سوریه" و دوست و "عزیزکرده" آمریکا، "ترقی" کسی که پیش از "دگردیسی"، وزارت امور خارجه آمریکا او را در فهرست "تروریستهای جهانی ویژه" قرار داده بود و یک جایزه ۱۰ میلیون دلاری را برای یافتن او اعلام کرده بود بسرعت به یک "مقام جهانی" که در سال ۲۰۲۵، مجله تایم او را به عنوان یکی از ۱۰۰ فرد تأثیرگذار جهان معرفی کرد!، به "آپو" راه نشان میدهد! همان راهی که طالبان برای "ترقی" به جولانی نشان داد!
جوهر مشترک این جریانات، ارتجاعی بودن آرمانها و اهداف آنها، که همیشه از بی حقوقی و رنج مردم در کردستان، فلسطین، سوریه و... تغذیه کرده اند، قطب نمای مشترک در "جهان امروز" ی است که در آن آرایش و رفتار کاراکترهای "رهبری کننده" ارتجاع جهانی، تغییر کرده است. این شیفت ها و "دگردیسی" ها و "معتدل شدن" ها، نه تنها در راستای رفع کمترین بی حقوقی مردم فلسطین و کرد و سوریه و ...، نیست که تماما مخرب تر از گذشته علیه آنها است. منجلاب جهانی، هرچه عمیق تر شدن و گسترده تر شدن آن، همه این جریانات را دعوت به "امروزی" شدن و شرکت و سهم گذاری فعال تر در آن میکند. این ریشه شیفت "پ ک ک" و تغییر سیاست "آپو" است.
به بخش اصلی پیام اوجلان و سخنان مستقیم او نگاهی بیندازیم. رسانه ها اعلام کردند که:
عبدالله اوجالان، در پیامی به کنفرانس ״صلح دشوار در ترکیه״ که توسط مرکز تحقیقات رووداو برگزار شد، اعلام کرد: ״اگر این روند در ترکیه موفق شود، سرنوشت کل خاورمیانه تغییر خواهد کرد؛ دورهای نو آغاز خواهد شد که در آن جنگها و ویرانیها جای خود را به زندگی دموکراتیک مبتنی بر صلح خواهند داد".
او "درباره رابطه کوردها با دولتها گفت: ترجیح من این است که کوردها با دولتهایی که امکان روابط مبتنی بر جامعه دموکراتیک را فراهم میکنند، ادغام و همبستگی داشته باشند. من این را ״انتگراسیون بر پایه جامعه دموکراتیک״ تعریف میکنم. روند کنونی را بر این اساس بنا نهادهام و معتقدم که موفق خواهد شد".
اوجلان و پ ک ک در بن بست بی افقی و نامربوط شده به اوضاع روز، بر متن نیارهای بورژوازی ترکیه برای ایفای نقش بیشتر در منطقه، چرا شانس خود را امتحان نکند! این سکویی است که بر آن اوجلان به امید پیدا کردن چنین نقشی "واقعی بین" و "معتدل" شده است. تلاش میکند سیاست خود را عملی کند! آن را منطقه ای و جهانی اعلام میکند تا هم اشتهای رفتن به "اعماق" شراکت در منجلاب جهانی را نشان دهد و هم شانس خود را ممکن تر کرده باشد! چشم امیدی هم به همکاری رفقایش در احزاب کردی عراق و ایران، دارد.
مگر نه اینکه نتانیاهو و ترامپ فعلا رهبران جهانی هستند که سیاست های آنها عمدتا سمت و سوی منجلابی که جهانی را به لبه پرتگاه سقوط کشانده است! و سرنوشت میلیونها بشر، در اولین قدم در فلسطین وغزه و متعاقب آن در سراسر جهان، را رقم زده اند! اگر "القاعده ای" سابق بتواند به "رهبر سوریه" و "عالیجناب جولانی" دگردیسی کند و شانس خود را بیآزماید، چرا رهبران "کورد" در ترکیه، شانس شا ن خود را امتحان نکنند!
احزاب و رهبران ناسیونالیست در کردستان عراق و ایران، مدت ها است که شانس های خود را برای ایفای "چنین نقشی های مهمی" در منجلاب جاری جهانی، امتحان کرده و سوزانده اند! یکی در عراق است که با تشکیل "دولت اقلیم"، اولین دولت "کوردی"، که سالها است جامعه کردستان عراق از عفونت فساد و گندیدگی آن به تنگ آمده است و نمی خواهدش، شانس خود را سوزاند!
و دیگری در کردستان ایران است. جایی که بدلیل تاریخ ماهیتا متفاوت مبارزه و مقاومت جامعه در مقابل ارتجاع حاکم، تاریخی که یک قطب مهم و تعیین کننده آن جنبش کمونیستی و کارگری آن بوده است، بر سینه احزاب اصلی ناسیونالیست، برای ایفای چنین نقش هایی دست رد زده است. تاجایی که از آن تنها باند و فرقه و مافیای "زحمتکشان" و شخص عبدالله مهتدی در این صحنه برای ایفای نقش باقی مانده است و احزاب سنتی و اجتماعی تر ناسیونالیسم کرد را در بده بستانهای منطقه حاشیه ای کرده است. مهتدی، جریان و شخصیت بی پایه و منفوری در جامعه که در اوج شرایط "مناسب" برای او و سازمانش، بارها و بارها تلاش هایش به دلیل بی ریشه و بی پایه بودن سکت و باند او به کردستان ایران، عقیم مانده است و شانس اش کور شده است.
در عراق تجربه "دولت کوردی"، افق تشکیل هرنوع دولتی توسط جریانات ناسیونالیست و قوم پرست، از ترکیه تا عراق و تا سوریه و تا ایران را برای همیشه سوزاند! در ایران شانس عبدلله مهتدی مرده بدنیا آمده است! در ترکیه، "آپو" میخواهد دنده را به سمت "شانس به مدل جولانی" عوض کند، فرمان را به سوی آن بچرخاند و "اوضاع" را امتحان کند. فرمان و دنده ای که در آن نه تنها کمترین بارقه ای از "صلح طلبی" و "دمکراتیک" بودن و .. دیده نمی شود، که میتواند بنام "مصائب" مردم در کردستان ترکیه، برای آنها و مردم در سوریه، مخاطرات جدی بوجود آورد و آنان را قربانی بده بستانها و معاملات میان قدرتهای اصلی منطقه کند. شانس "آپو" و پروژه "صلح طلبانه" او قرار است در رقابت ترکیه و اسراییل بر سر سوریه، امتحان شود! مردم در کردستان ترکیه و سوریه، را چشم به راه پیشروی "صلح طلبانه" اردوغان یا اسراییل در سوریه، نگاه دارد و کار و زندگی آنها را وجه معامله، امتیاز گیری از هریک از این دو رقیب در منطقه!
اما عالیجناب "آپو" دیر وارد این گود شده اند! این دگردیسی شاید بر سرنوشت پ ک ک و مبارزه مسحانه آن در ترکیه تاثیرات تعیین کننده ای داشته باشد، اما در ایفای نقش در آینده خاورمیانه قطعا حاشیه ای خواهد بود. ترامپ زیر فشار انفجار بحران سیاسی و اقتصادی در آمریکا و اسراییل زیر فشار بحران نسل کشی در غزه، بحران درخود اسراییل و بحران هویتی در جهان، در بن بست قرار گرفته اند. این بن بست را بشریت صلح طلب، آزادیخواه و برابری طلب در سراسر جهان، با ابراز نفرت عمیق از آنها و سیاست های نسل کشی آنها در غزه، به آنها تحمیل کرده اند!
در مورد ایران، سناریو متفاوت است. این گلاهی گشاد بر سر احزاب رسمی در کردستان است. باندهایی چون زحمتکشان مدت ها است این شانس را سوزانده اند. جامعه کردستان ایران با اتکا به تجربه جدالهای اجتماعی و عقب راندن تلاشهای بیش از سه دهه احزاب کردی در قومی کردن مبارزه شان، این شانس را برای همگی شان سوزانده است.
نگاهی به جنبش های اعتراضی در کردستان ایران و این موخر ترین آن، اعتراضات معلمان، نشان میدهد که "آپویسم" کمترین رگه ای در هیچ جنبش اعتراضی در کردستان ایران ندارد!
آپو چشم امیدی به ایران ندارد. شاخه هایش علیه مردم در کردستان ایران متحد سرکوبگران مردم بوده و هستند! و بی آبروتر از آنند که بتوانند کمترین تاثیری در فضای سیاسی و اجتماعی کردستان ایران بگذارند. بعلاوه کمونیسم و تاریخ و جایگاه آن، این شانس را برای همه احزب ״کوردی״ در ایران سوزانده است.
٤ اوت ٢٠٢٥
١٣ شهریور ١٤٠٤